Dịp Tết luôn là mùa “bùng nổ” của thị trường hoa cảnh. Những ngày cuối đông, khi phố phường khoác lên mình sắc đỏ, vàng rực rỡ, người mua bắt đầu săn đón các loại hoa để trang hoàng nhà cửa. Bên cạnh mai vàng, đào hồng hay cúc rực rỡ, hoa lan – đặc biệt là lan nghệ thuật – đang tạo ra một xu hướng mới đáng chú ý trong mùa xuân năm nay.
Lan không chỉ là hoa chơi Tết
Đối với nhiều gia đình Việt Nam, hoa lan đã gắn với quan niệm thanh cao, tinh tế và may mắn – những giá trị tinh thần đặc biệt trong dịp Tết. Tuy nhiên, khác với trước đây vốn chủ yếu là các chậu lan hồ điệp, lan dendrobium hay vanda đơn thuần, năm nay thị trường hoa lan đón nhận một làn gió mới: lan nghệ thuật – nơi hoa không chỉ để ngắm mà còn là tác phẩm thẩm mỹ có chiều sâu.
Trên các tuyến phố hoa lớn, không khó để bắt gặp những tác phẩm lan được cắm trên thân gỗ tự nhiên kết hợp với rêu, đá cuội, phụ kiện trang trí công phu. Những tác phẩm này mang hơi hướng tiểu cảnh, cho thấy sự kết hợp giữa tự nhiên và kỹ thuật tạo hình, thổi hồn vào mỗi chậu hoa bằng sự sáng tạo riêng biệt.
Không chỉ giới hạn ở những chậu hoa truyền thống, lan nghệ thuật được thiết kế theo phong cách hiện đại, phù hợp với không gian nội thất sang trọng, các khu vực tiếp khách hoặc làm điểm nhấn trong phòng khách ngày Tết. Điều này đánh dấu một bước chuyển biến trong nhận thức của người chơi: lan từ chỗ chỉ là “hoa chơi Tết” nay đã là biểu tượng phong cách sống và trang trí thẩm mỹ.
Một thị trường đang gia tăng giá trị
Trên bình diện quốc tế, thị trường lan – đặc biệt dòng hoa lan Phalaenopsis (lan hồ điệp) – được đánh giá là phân khúc lớn trong ngành hoa cảnh. Theo thống kê thị trường, giá trị thị trường lan toàn cầu đạt mức trên 1 tỷ USD vào năm 2024 và dự báo có thể tăng lên hơn 1,7 tỷ USD trong thập kỷ tới với tốc độ tăng trưởng bình quân hàng năm hơn 6% đến 2033.
Xu hướng này phản ánh sự gia tăng nhu cầu đối với các loại hoa lan trang trí và cây cảnh cao cấp, đặc biệt trong bối cảnh các đô thị gia tăng nhu cầu về nội thất xanh, trang trí không gian sống và quà tặng nhân dịp lễ. Lan, nhờ vẻ đẹp độc đáo, thời gian chơi hoa dài và hình thức đa dạng, đang dần trở thành lựa chọn phổ biến hơn với cả người sành chơi và người tiêu dùng phổ thông.
Trên phạm vi toàn cầu, lan Phalaenopsis – một trong những dòng phổ biến nhất – chiếm tỷ trọng lớn thị trường vì dễ chăm sóc và tuổi thọ hoa lâu. Điều này giải thích vì sao các cửa hàng hoa và vườn lan tại Việt Nam cũng chú trọng phát triển dòng lan hồ điệp nghệ thuật, với màu sắc phong phú và bố cục trang trí đa dạng.
Thị hiếu màu sắc và thiết kế – sự thanh lịch lên ngôi
Một trong những thay đổi rõ nét trong mùa hoa Tết năm nay là thị hiếu ưu tiên màu sắc trang nhã, mềm mại. Thay vì những màu quá rực rỡ hay đối lập, nhiều người chơi hoa chọn màu pastel, trắng, hồng nhạt, cam – màu sắc thể hiện sự tinh tế, dễ kết hợp với không gian nội thất hiện đại, đồng thời vẫn giữ được hơi thở ấm áp ngày xuân.
Các chuyên gia trồng lan nhận định rằng thị hiếu này gắn với việc người chơi ngày càng quan tâm đến giá trị thẩm mỹ tổng thể, thay vì chỉ nhìn vào số lượng hoa hay kích thước chậu. Hoa lan nghệ thuật mang tính “vừa lòng” người mua ở chỗ nó vừa phù hợp với phong cách thiết kế cá nhân, vừa không quá phô trương nhưng lại đủ sức làm điểm nhấn.
Một số dòng lan độc đáo hơn như lan công chúa dát vàng 24K đang xuất hiện nhờ sự sáng tạo kết hợp giữa yếu tố truyền thống và xu hướng phong thủy ngày Tết. Những sản phẩm này dù có mức giá cao hơn nhưng vẫn được đặt hàng sớm bởi khách muốn một món quà cao cấp, vừa mang ý nghĩa tài lộc, vừa là món trang trí ấn tượng.
Người làm nghề – nơi ý tưởng gặp thị hiếu
Lan nghệ thuật không chỉ đòi hỏi hoa đẹp mà còn cần tư duy thiết kế tinh tế – từ bố cục, màu sắc đến chất liệu kết hợp. Những nghệ nhân lan chia sẻ rằng việc sáng tạo một tác phẩm thường bắt đầu từ việc thấu hiểu mong muốn của khách hàng.
Ảnh: CIAO Garden
Anh Nguyễn Vương Thụy – Nghệ nhân cắm hoa lan nghệ thuật:
“Khi nhận được đơn hàng, tôi phải nghiên cứu không gian trưng bày, gu thẩm mỹ và thông điệp mà khách muốn gửi gắm. Từ đó, phác thảo bố cục và tìm vật liệu phù hợp như thân gỗ, rêu, đá. Sau khi khách duyệt phương án, tôi mới tiến hành thực hiện từng công đoạn – vừa là trang trí, vừa là thiết kế một tác phẩm lan nghệ thuật ‘đo ni đóng giày’ cho không gian đó.”
Điều này cho thấy sự cá nhân hóa sản phẩm – yếu tố đang ngày càng được người tiêu dùng ưa chuộng. Không ai muốn sở hữu hai tác phẩm giống hệt nhau; thậm chí cùng loại lan cũng phải có điểm riêng để hợp với không gian, phong thủy hoặc cá tính của gia chủ.
Chất liệu, thiết kế và thời gian chơi hoa
Thiết kế lan nghệ thuật đòi hỏi thời gian và tỉ mỉ hơn so với việc gieo trồng hay chăm sóc lan thông thường. Các nghệ nhân cho biết một tác phẩm hoàn chỉnh có thể mất từ vài ngày đến cả tuần, từ việc chuẩn bị chất liệu cho đến lắp đặt từng nhánh hoa trong bố cục hài hòa.
Giám đốc sáng tạo CIAO Garden
Anh Trần Hoàng Trưởng – Giám đốc sáng tạo CIAO Garden:
“Mỗi chậu lan nghệ thuật phải làm trong nhiều ngày. Không chỉ để đẹp dịp Tết mà còn để người chơi có thể trưng bày lâu dài. Khi hết Tết, tác phẩm vẫn có giá trị thẩm mỹ chứ không bị ‘hết mùa’. Hơn nữa, phong cách chơi lan bây giờ khác ngày xưa – nó là sự kết hợp giữa hoa và các yếu tố thiết kế, phù hợp thị hiếu hiện đại và cá nhân hóa sản phẩm. Như vậy, lan không chỉ là chậu hoa trang trí, mà là một tác phẩm nghệ thuật tổng hòa nhiều yếu tố.”
Sự đầu tư này đồng nghĩa với giá trị nghệ thuật và giá bán cao hơn, nhưng cũng khiến sản phẩm lan nghệ thuật trở nên hấp dẫn với các tầng lớp khách hàng có gu thẩm mỹ và nhu cầu trang trí. Đây cũng là lý do vì sao lan nghệ thuật được xem như một “điểm nhấn” trong thị trường hoa Tết – vừa mang lại giá trị tinh thần, vừa là món đồ trang trí giá trị.
Không gian sống và xu hướng sống xanh
Lan nghệ thuật không chỉ phục vụ người chơi truyền thống mà còn phù hợp với không gian nội thất hiện đại – nơi thiên nhiên được đưa vào nhà như một phần của kiến trúc sống. Trong nhiều gia đình, lan được đặt cạnh cửa sổ, trên kệ trang trí hoặc ở vị trí tiếp khách chính, như một phần của phong cách sống xanh, tinh tế.
Không chỉ đơn thuần là món đồ Tết ngắn hạn, lan nghệ thuật có thể giữ được độ bền hoa từ vài tuần đến cả tháng nếu chăm sóc đúng cách, giúp người chơi thưởng thức cảnh sắc hoa lâu hơn so với nhiều loại hoa khác.
Trong bức tranh thị trường hoa Tết ngày càng đa dạng, lan nghệ thuật nổi lên như một xu hướng mang tính thiết kế, nghệ thuật và cá nhân cao. Từ vai trò vật trang trí ngày lễ đến biểu tượng của gu thẩm mỹ – lan nghệ thuật thể hiện sự kết hợp giữa truyền thống và hiện đại, giữa thiên nhiên và sáng tạo. Không chỉ đáp ứng nhu cầu chơi hoa truyền thống, nó còn mở ra một phân khúc mới cho thị trường hoa cảnh – nơi giá trị tinh thần và thiết kế hòa quyện thành một trải nghiệm mùa xuân độc đáo.
Theo Tuấn Duy HTV./.
